Customize Consent Preferences

We use cookies to help you navigate efficiently and perform certain functions. You will find detailed information about all cookies under each consent category below.

The cookies that are categorized as "Necessary" are stored on your browser as they are essential for enabling the basic functionalities of the site. ... 

Always Active

Necessary cookies are required to enable the basic features of this site, such as providing secure log-in or adjusting your consent preferences. These cookies do not store any personally identifiable data.

No cookies to display.

Functional cookies help perform certain functionalities like sharing the content of the website on social media platforms, collecting feedback, and other third-party features.

No cookies to display.

Analytical cookies are used to understand how visitors interact with the website. These cookies help provide information on metrics such as the number of visitors, bounce rate, traffic source, etc.

No cookies to display.

Performance cookies are used to understand and analyze the key performance indexes of the website which helps in delivering a better user experience for the visitors.

No cookies to display.

Advertisement cookies are used to provide visitors with customized advertisements based on the pages you visited previously and to analyze the effectiveness of the ad campaigns.

No cookies to display.

Campus

Superbreinen mogen niets oplossen

yinyan.gif,,Een taoïstische uitspraak is: ‘Hij die weet, spreekt niet en hij die spreekt, weet niet’. Dat zegt wel iets over wat ik hier vanavond doe”, spreekt dr.

Jan de Meyer de bomvolle zaal bij Speakers toe, tijdens zijn Studium Generale-lezing over taoïsme. Maar: ,,de basis van taoïsme is zo simpel, dat het eigenlijk geen zin heeft er iets over te zeggen”, verklaart de sinoloog.

Simpel? ,,De tao is de weg, maar niet de eeuwige weg. De naam waarover wordt gesproken is niet de eeuwige naam. Het is… – wij kunnen het basisbegrip niet in woorden vatten.”

Hoe oud het taoïsme is, is niet duidelijk. In de belangrijkste taoïstische tekst, de Tao te Ching van Lao Tzu, staat geen enkele historische verwijzing. Het oudste exemplaar van de bestseller is nu van 500 voor Christus. Maar er komen telkens oudere exemplaren uit de grond. Chinezen lieten zich vroeger begraven met dingen waaraan ze het meest hadden gehad. ,,Eerst waren dat levende concubines, later kopieën. Zo nam de eerste keizer van China een kopietje van elk van z’n soldaten mee in het graf”, vertelt De Meyer over het tegenwoordige toeristische terracottaleger.

De Tao te Ching is een lofzang op de vrijheid. Zowel qua schrijfstijl als qua inhoud is het verhaal een feest voor de geest: ,,Lao Tze zette heel zijn intellect in om het menselijk intellect met de grond gelijk te maken.”

Taoïsten zetten de mens niet centraal in de schepping: ,,Nee, wij zijn allang te ver afgedwaald. Tao is een lange, lange poging om de weg terug te vinden naar de oertoestand.”

Volgens het taoïsme komen beschonken mensen in de buurt van het menselijk ideaal. Ook sprinkhanenvangers, misdadigers, gekken en timmerlieden zijn genomineerd. ,,Als dronkaards van een wagen vallen bezeren ze zich niet, omdat ze niet ingrijpen. Je moet je ontdoen van alles wat je is aangeleerd, want daaronder, dichtbij, zit de oertoestand.”

Een cruciaal onderdeel van de levenshouding is dat de taoïst alles relativeert, legt de sinoloog uit. De taoïst mag ook niet storend ingrijpen in natuurlijke processen om zich heen. ,,Niet denken, haha, ik ben een superbrein, ik zal dit even oplossen.”

Maar verder geeft het taoïsme geen normen, het zegt niet hoe je moet leven. ,,Ze schetsen een basishouding. Daarom zijn er zoveel handleidingen, we kunnen naar hartelust interpreteren: tao in de slaapkamer, tao van het bloemschikken, tao in zaken.” En meestal levert dat goedbedoelde nonsens op, oordeelt De Meyer.

Tot slot probeert de sinoloog nog in één zin het taoïsme te beschrijven: ,,Ik zeg altijd – nou ja, ik heb twintig jaar over gedaan over dit inzicht, maar ik ben ook een Belg – dat het taoïsme de kunst beschrijft om individu te zijn zonder individualist te worden.”

yinyan.gif

,,Een taoïstische uitspraak is: ‘Hij die weet, spreekt niet en hij die spreekt, weet niet’. Dat zegt wel iets over wat ik hier vanavond doe”, spreekt dr. Jan de Meyer de bomvolle zaal bij Speakers toe, tijdens zijn Studium Generale-lezing over taoïsme. Maar: ,,de basis van taoïsme is zo simpel, dat het eigenlijk geen zin heeft er iets over te zeggen”, verklaart de sinoloog.

Simpel? ,,De tao is de weg, maar niet de eeuwige weg. De naam waarover wordt gesproken is niet de eeuwige naam. Het is… – wij kunnen het basisbegrip niet in woorden vatten.”

Hoe oud het taoïsme is, is niet duidelijk. In de belangrijkste taoïstische tekst, de Tao te Ching van Lao Tzu, staat geen enkele historische verwijzing. Het oudste exemplaar van de bestseller is nu van 500 voor Christus. Maar er komen telkens oudere exemplaren uit de grond. Chinezen lieten zich vroeger begraven met dingen waaraan ze het meest hadden gehad. ,,Eerst waren dat levende concubines, later kopieën. Zo nam de eerste keizer van China een kopietje van elk van z’n soldaten mee in het graf”, vertelt De Meyer over het tegenwoordige toeristische terracottaleger.

De Tao te Ching is een lofzang op de vrijheid. Zowel qua schrijfstijl als qua inhoud is het verhaal een feest voor de geest: ,,Lao Tze zette heel zijn intellect in om het menselijk intellect met de grond gelijk te maken.”

Taoïsten zetten de mens niet centraal in de schepping: ,,Nee, wij zijn allang te ver afgedwaald. Tao is een lange, lange poging om de weg terug te vinden naar de oertoestand.”

Volgens het taoïsme komen beschonken mensen in de buurt van het menselijk ideaal. Ook sprinkhanenvangers, misdadigers, gekken en timmerlieden zijn genomineerd. ,,Als dronkaards van een wagen vallen bezeren ze zich niet, omdat ze niet ingrijpen. Je moet je ontdoen van alles wat je is aangeleerd, want daaronder, dichtbij, zit de oertoestand.”

Een cruciaal onderdeel van de levenshouding is dat de taoïst alles relativeert, legt de sinoloog uit. De taoïst mag ook niet storend ingrijpen in natuurlijke processen om zich heen. ,,Niet denken, haha, ik ben een superbrein, ik zal dit even oplossen.”

Maar verder geeft het taoïsme geen normen, het zegt niet hoe je moet leven. ,,Ze schetsen een basishouding. Daarom zijn er zoveel handleidingen, we kunnen naar hartelust interpreteren: tao in de slaapkamer, tao van het bloemschikken, tao in zaken.” En meestal levert dat goedbedoelde nonsens op, oordeelt De Meyer.

Tot slot probeert de sinoloog nog in één zin het taoïsme te beschrijven: ,,Ik zeg altijd – nou ja, ik heb twintig jaar over gedaan over dit inzicht, maar ik ben ook een Belg – dat het taoïsme de kunst beschrijft om individu te zijn zonder individualist te worden.”

Redacteur Redactie

Heb je een vraag of opmerking over dit artikel?

delta@tudelft.nl

Comments are closed.