Beperk het aantal promovendi per begeleider want anders krijg je ‘profkippen’ die te weinig tijd hebben voor de beginnende wetenschappers onder hun vleugels. Deze aanbeveling deed de Jonge Akademie afgelopen dinsdag.
De Jonge Akademi heeft een praatplaat gemaakt om het gesprek over 'profkippen' op gang te brengen (Illustratie: Jessamijn Alberts / KNAW).
Dit artikel in 1 minuut
- Begeleiders hebben soms te veel promovendi onder hun hoede, waardoor promovendi niet de begeleiding krijgen waar ze recht op hebben.
- Om hier aandacht voor te vragen, heeft De Jonge Akademie het woord ‘profkip’ bedacht.
- Volgens de jonge onderzoekers is de manier waarop Nederlandse wetenschap wordt gefinancierd debet aan ‘profkippen’.
- Onderzoekers slepen grote beurzen binnen waarmee ze niet alleen promovendi aannemen, maar ook nieuwe beurzen binnen slepen. Zo komen er steeds meer geldbedragen en promovendi bij dezelfde wetenschappers terecht.
- Met een praatplaat en een schotschrift van drie pagina’s willen ze het gesprek op gang brengen.
Voor een cultuuromslag heb je soms een nieuw woord nodig. In de strijd tegen de bio-industrie werd het woord plofkip bedacht. De Jonge Akademie lanceert dinsdag een variant: de profkip.
Met een schotschrift van drie pagina’s (plus een samenvattende striptekening) willen de jonge wetenschappers het gesprek over de begeleiding van promovendi openbreken. Ze opperen een limes promovendi. Dat is Latijn voor een limiet aan promovendi.
Ongelijke verdeling kansen en geld
Ze noemen de profkippen ‘zowel het gevolg als de aanjager van een onderliggend probleem’. Dat onderliggende probleem is volgens het pamflet de ongelijke verdeling van kansen en geld in de wetenschap. Wetenschappers bouwen hun carrière vaak op met geld van wetenschapsfinancier NWO. Dat geld wordt vooral gebruikt om promovendi aan te stellen, schrijft De Jonge Akademie.

Wie eenmaal een beurs heeft gekregen, maakt een grotere kans op een volgende beurs. Dat houdt de ongelijkheid in stand, staat in het pamflet, en de winnaars van beurzen krijgen steeds meer promovendi. Zo ontstaan profkippen.
Werklast verdelen
De kwalijke gevolgen: promovendi worden niet goed begeleid, terwijl de beurswinnaars hun werkdruk zien oplopen. Je zou de werklast kunnen verdelen, want ook universitair (hoofd)docenten kunnen het ius promovendi krijgen, oftewel het recht om als promotor op te treden. Maar dat gebeurt niet vaak genoeg.
Dus pleit De Jonge Akademie voor ‘een redelijke grens aan het aantal promovendi dat iemand tegelijkertijd mag begeleiden. Hoeveel dat er zijn, daar doet de Jonge Akademie geen uitspraak over.

Het gesprek moet op gang komen, is de boodschap. Op 18 mei is er een bijeenkomst over dit onderwerp in het Trippenhuis te Amsterdam, het gebouw van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen.
De Jonge Akademie, onderdeel van de KNAW, is voor sommige leden een springplank naar een bestuurlijke carrière. De nieuwe minister van Onderwijs Rianne Letschert was ooit voorzitter.
HOP, Bas Belleman
Heb je een vraag of opmerking over dit artikel?
redactie@hogeronderwijspersbureau.nl

Comments are closed.