Honger naar kennis

Bij het conservatorium keken ze wel even verschrikt op vanachter de piano, toen Cynthia Liem vertelde dat ze ook nog informatica studeerde. Een traditionele studie én een hypermoderne opleiding. Waarom zou je dat nu studeren?, klonk het eensgezind.

Wie voor twee studies kiest, kent deze reacties maar al te goed. Aan één studie hebben de meeste mensen al de handen vol. Niet alleen studenten staan voor raadsels waarom andere studenten een tweede studie kiezen, ook voor onderzoekers is deze groep nog een groot vraagteken. Vreemd genoeg is er nog nooit zorgvuldig onderzoek naar verricht.

“Eigenlijk is dat te gek voor woorden. Daar moet zeker verandering in komen”, zegt dr. Jim Allen, senior onderzoeker aan het Researchinstituut voor onderwijs en arbeidsmarkt van de Universiteit Maastricht. Hij is projectleider van de ‘Wetenschappelijk onderwijs monitor’, die elk jaar onderzoek verricht naar pas afgestudeerden. “Het zou vooral interessant zijn om te kijken naar bepaalde combinaties van studies. Economie met een technische opleiding, zou bijvoorbeeld heel positief op de arbeidsmarkt kunnen werken. Er is waarschijnlijk nog nooit grondig onderzoek naar gedaan, omdat het aantal studenten dat twee studies volgt maar een laag percentage is van het totale aantal studenten.”

Al jarenlang voltooit zo’n 5 procent van alle afgestudeerden twee studies in het hoger onderwijs. “Sinds 1998 is dat cijfer stabiel. Dat verbaast me niet, omdat er al jaren een grote druk is op studenten om snel hun studie af te ronden. Studenten worden zo niet gestimuleerd om twee studies te volgen.”

Ook de beloning zorgt niet voor een extra stimulans. Want, voor gouden bergen hoef je geen tweede studie te kiezen. Allen: “Op de arbeidsmarkt heeft het een zwak effect. Studenten die twee studies hebben voltooid, vinden iets sneller een baan, maar dat is maar een heel klein verschil. Ook verdienen ze iets meer, maar dan hebben we het gemiddeld over een paar dubbeltjes per uur.”

De nieuwe maatregelen van Rutte zouden voor deze studenten roet in het eten kunnen gooien. Ze mogen nog maar twee jaar uitlopen, daarna moeten ze meer collegegeld betalen (maximaal 4500 euro). “Door die maatregelen zullen niet veel studenten stoppen met hun tweede opleiding. Het zijn vaak studenten die extra gemotiveerd zijn en die de extra lasten en moeite voor lief nemen. Ze volgen twee studies uit een persoonlijke overtuiging. Ik verwacht daarom dat deze studenten in de toekomst een tweede studie zeker niet zullen laten.”

(Illustratie: Floris Wiegerinck)
‘Ik doe nog lang niet genoeg’

Naam: Martin Kers

Leeftijd: 22 jaar

Studies: Vierdejaars luchtvaart- en ruimtevaarttechniek (TU Delft) en tweedejaars talen en culturen van China (Universiteit Leiden)

“Veel medestudenten roepen dat ik de perfecte combinatie heb gevonden. China is booming business en dus ideaal voor een ingenieur, roepen ze dan. En China is ook nog druk bezig met een ruimtevaartprogramma. Maar ik heb daar geen moment aan gedacht toen ik deze twee studies ging combineren.

Twee jaar geleden was die hype van China als land van de toekomst nog niet zo groot. Ik ging Chinees studeren omdat ik geïnteresseerd was in het traditionele, voorcommunistische China. Ik studeerde toen al luchtvaart- en ruimtevaarttechniek, omdat ik gefascineerd was door hoogwaardige, technologische snufjes. Ik wilde graag meer weten over de Chinese geschiedenis, dus besloot ik wat vakken te volgen in Leiden. Dat sprak me zo aan, dat ik de opleidingen ben gaan combineren. Het afgelopen jaar heb ik minder aandacht besteed aan het oude China en meer aan de ontwikkelingen van de laatste tijd. Mensen denken ook vaak dat ik Chinees ben, maar dat klopt niet. Mijn moeder is Thaise. Het is eigenlijk toevallig, dat deze studiecombinatie zo goed uit pakt.

Leiden en Delft zijn voor mij twee verschillende werelden. In Leiden zeggen de medestudenten dat het allemaal nerds zijn in Delft. En hier roepen ze dat ik mazzel heb, want in Leiden studeren veel meisjes. De sfeer is ook anders. Aan de TU word je gepusht om te vernieuwen. In Leiden is het veel relaxeter en heb je meer contact met docenten. Af en toe zijn er wel vreemde voorvallen. In Leiden begrijpen ze zelfs de kleinste technische dingen niet. Ik liep laatst met studiegenoten langs een speelgoedwinkel. Een treintje reed op een magneet rond. Ze begrepen niet hoe dat kon. Dat vond ik heel vreemd, want ik dacht dat iedereen zou begrijpen hoe dat in elkaar zit.

De studieadviseurs van beide opleidingen zien mij als een workaholic, maar daar ben ik het niet mee eens. Een workaholic lijdt, dat is bij mij niet zo. Al doe ik wel veel, want naast mijn studies zit ik ook nog in een commissie van een studievereniging, ben ik gekozen in de faculteitsraad letteren in Leiden en ben ik lid van het Delftsch Studenten Corps. Maar ik doe nog lang niet genoeg naar mijn idee. Ik zou bijvoorbeeld ook heel graag Thais en Zweeds leren. En Egyptisch. Ik wil nog zoveel leren en weten, dat ik tijd tekort kom.”

Martin Kers. (Foto’s: Hans Stakelbeek/FMAX)
‘Denken over muziek’

Naam: Cynthia Liem

Leeftijd: 19 jaar

Studies: Tweedejaars informatica (TU Delft) en eerstejaars piano klassiek (Koninklijk conservatorium Den Haag)

“Dat ik piano zou studeren aan het conservatorium, lag voor de hand. Vanaf mijn zevende speel ik piano en al snel werd duidelijk dat ik talent heb. Sinds mijn dertiende zit ik daarom al op de vooropleiding van het conservatorium, waar ik nu eerstejaars ben. Maar dat ik daarnaast informatica ging studeren heeft iedereen verbaasd. Het is toch rede tegenover gevoel en alfa versus bèta.

Muziek is een kunstvorm en het is lastig daar werk in te vinden. Dus besloot ik er een studie naast te volgen. Ik koos voor informatica, omdat programmeren mij interessant leek. Ik richt me vooral op digitale media en daarin probeer ik zoveel mogelijk de raakvlakken tussen mijn twee studies te vinden. Je zou het niet verwachten, maar die zijn er zeker. Geluidstechnologie vind ik bijvoorbeeld erg interessant en voor een computerspel dat we momenteel maken, componeer ik de soundtrack.

Pianospelen is meer dan alleen op de toetsen rammen. Met alleen veel mechanisch oefenen kom je er niet, er zit nog een laag boven. En dat, het denken over muziek, wil ik ontdekken en begrijpen. Daarom zit ik op het conservatorium. Daarnaast wil ik geluid begrijpen, hoe het werkt en hoe het gebruikt en verbeterd kan worden. Dat leer ik hier aan de TU. Informatica begon als een back-upstudie, maar inmiddels is het dat niet meer omdat ik het zo leuk vind.

Ik heb geen actief studentenleven, die tijd heb ik nodig om te studeren. Ik bezuinig verder vooral op mijn slaap. En als ik uitga, bezoek ik liever een concert. Medestudenten kunnen zich vaak niet voorstellen dat ik zeker dertien uur per dag studeer. Ze moeten er niet aan denken. Maar ik doe het heel graag. Ik zou het verschrikkelijk vinden om niet met deze twee vakgebieden bezig te zijn. Die dertien uur per dag neem ik graag voor lief.

Het zou ideaal zijn als ik na mijn studie mijn liefde voor muziek kan combineren met het verbeteren of analyseren van geluid. Dan ben ik zowel de wetenschap als de musici van dienst. Dat is voor mij de perfecte combinatie.”

Cynthia Liem.
‘Lol maken hoeft er niet onder te lijden’

Naam: Tina Sol

Leeftijd: 19 jaar

Studies: Tweedejaars wiskunde (TU Delft) en eerstejaars economie (Erasmus Universiteit Rotterdam)

“Ik vind het moeilijk om mezelf te motiveren om de lesstof door te werken. Ik ga ook weinig naar college, want ik doe liever andere dingen. Ik wil niet alleen maar met wiskunde bezig zijn. Dat vind ik te droog. Sowieso wilde ik economie gaan studeren, maar pas als ik klaar zou zijn met wiskunde. Omdat ik meer afwisseling zocht, besloot ik dit jaar al economie te studeren. Zo voltooi ik netto nu meer dan één volledig studiejaar.

‘Dat is dus compensatie van je eigen luiheid’, zei iemand laatst. Maar dat is niet waar, want ik doe veel commissiewerk en ik studeer nu meer dan toen ik nog maar één studie deed. Dat is het grote voordeel voor mij van twee studies combineren. Ik werk alleen hard vlak voor tentamens. Doordat ik nu ook economie studeer, heb ik meer piekmomenten en doe ik meer.

Ik wil later graag het bedrijfsleven in, daarom heb ik voor economie gekozen. Die studie geeft inzicht in de maatschappij en hoe het bedrijfsleven werkt. Door mijn ambitie koos ik voor economie; wiskunde doe ik vooral omdat het me uitdaagt. Ik krijg voldoening als ik iets dat heel ingewikkeld is, kan begrijpen.

In Delft voel ik me helemaal thuis. De fietsenmakersmentaliteit hier spreekt me aan, studenten gaan vaak lomp met elkaar om en alles is praktisch en technisch gericht. Tussen allemaal meisjes die psychologie studeren, ben ik niet op mijn plek. In Rotterdam zie je het verschil meteen. Daar zijn studenten bijvoorbeeld veel modieuzer gekleed.

Voor veel vakken geldt bij economie en wiskunde geen verplichte aanwezigheid. Daarom ga ik vaak niet naar de colleges, ik neem liever thuis de boeken door. Als het bij Virgiel aan de bar laat wordt, zit ik de volgende dag echt niet in de collegebanken. Ik kan deze twee studies zo goed combineren, omdat ik veel aan zelfstudie kan doen. Als ik industrieel ontwerpen zou doen, was het een ander verhaal. Daar heb je veel verplichte vakken. Ik heb een actief studentenleven. Mijn sociale leven zit vol feestjes en borrels, misschien iets te veel. Maar dat maakt het studeren wel ontzettend leuk. Want, bij twee studies combineren hoef je niet alleen maar dag en nacht aan het werk te zijn. Lol maken hoeft niet te lijden onder twee studies volgen.”

Tina Sol.

Bij het conservatorium keken ze wel even verschrikt op vanachter de piano, toen Cynthia Liem vertelde dat ze ook nog informatica studeerde. Een traditionele studie én een hypermoderne opleiding. Waarom zou je dat nu studeren?, klonk het eensgezind.

Wie voor twee studies kiest, kent deze reacties maar al te goed. Aan één studie hebben de meeste mensen al de handen vol. Niet alleen studenten staan voor raadsels waarom andere studenten een tweede studie kiezen, ook voor onderzoekers is deze groep nog een groot vraagteken. Vreemd genoeg is er nog nooit zorgvuldig onderzoek naar verricht.

“Eigenlijk is dat te gek voor woorden. Daar moet zeker verandering in komen”, zegt dr. Jim Allen, senior onderzoeker aan het Researchinstituut voor onderwijs en arbeidsmarkt van de Universiteit Maastricht. Hij is projectleider van de ‘Wetenschappelijk onderwijs monitor’, die elk jaar onderzoek verricht naar pas afgestudeerden. “Het zou vooral interessant zijn om te kijken naar bepaalde combinaties van studies. Economie met een technische opleiding, zou bijvoorbeeld heel positief op de arbeidsmarkt kunnen werken. Er is waarschijnlijk nog nooit grondig onderzoek naar gedaan, omdat het aantal studenten dat twee studies volgt maar een laag percentage is van het totale aantal studenten.”

Al jarenlang voltooit zo’n 5 procent van alle afgestudeerden twee studies in het hoger onderwijs. “Sinds 1998 is dat cijfer stabiel. Dat verbaast me niet, omdat er al jaren een grote druk is op studenten om snel hun studie af te ronden. Studenten worden zo niet gestimuleerd om twee studies te volgen.”

Ook de beloning zorgt niet voor een extra stimulans. Want, voor gouden bergen hoef je geen tweede studie te kiezen. Allen: “Op de arbeidsmarkt heeft het een zwak effect. Studenten die twee studies hebben voltooid, vinden iets sneller een baan, maar dat is maar een heel klein verschil. Ook verdienen ze iets meer, maar dan hebben we het gemiddeld over een paar dubbeltjes per uur.”

De nieuwe maatregelen van Rutte zouden voor deze studenten roet in het eten kunnen gooien. Ze mogen nog maar twee jaar uitlopen, daarna moeten ze meer collegegeld betalen (maximaal 4500 euro). “Door die maatregelen zullen niet veel studenten stoppen met hun tweede opleiding. Het zijn vaak studenten die extra gemotiveerd zijn en die de extra lasten en moeite voor lief nemen. Ze volgen twee studies uit een persoonlijke overtuiging. Ik verwacht daarom dat deze studenten in de toekomst een tweede studie zeker niet zullen laten.”

(Illustratie: Floris Wiegerinck)
‘Ik doe nog lang niet genoeg’

Naam: Martin Kers

Leeftijd: 22 jaar

Studies: Vierdejaars luchtvaart- en ruimtevaarttechniek (TU Delft) en tweedejaars talen en culturen van China (Universiteit Leiden)

“Veel medestudenten roepen dat ik de perfecte combinatie heb gevonden. China is booming business en dus ideaal voor een ingenieur, roepen ze dan. En China is ook nog druk bezig met een ruimtevaartprogramma. Maar ik heb daar geen moment aan gedacht toen ik deze twee studies ging combineren.

Twee jaar geleden was die hype van China als land van de toekomst nog niet zo groot. Ik ging Chinees studeren omdat ik geïnteresseerd was in het traditionele, voorcommunistische China. Ik studeerde toen al luchtvaart- en ruimtevaarttechniek, omdat ik gefascineerd was door hoogwaardige, technologische snufjes. Ik wilde graag meer weten over de Chinese geschiedenis, dus besloot ik wat vakken te volgen in Leiden. Dat sprak me zo aan, dat ik de opleidingen ben gaan combineren. Het afgelopen jaar heb ik minder aandacht besteed aan het oude China en meer aan de ontwikkelingen van de laatste tijd. Mensen denken ook vaak dat ik Chinees ben, maar dat klopt niet. Mijn moeder is Thaise. Het is eigenlijk toevallig, dat deze studiecombinatie zo goed uit pakt.

Leiden en Delft zijn voor mij twee verschillende werelden. In Leiden zeggen de medestudenten dat het allemaal nerds zijn in Delft. En hier roepen ze dat ik mazzel heb, want in Leiden studeren veel meisjes. De sfeer is ook anders. Aan de TU word je gepusht om te vernieuwen. In Leiden is het veel relaxeter en heb je meer contact met docenten. Af en toe zijn er wel vreemde voorvallen. In Leiden begrijpen ze zelfs de kleinste technische dingen niet. Ik liep laatst met studiegenoten langs een speelgoedwinkel. Een treintje reed op een magneet rond. Ze begrepen niet hoe dat kon. Dat vond ik heel vreemd, want ik dacht dat iedereen zou begrijpen hoe dat in elkaar zit.

De studieadviseurs van beide opleidingen zien mij als een workaholic, maar daar ben ik het niet mee eens. Een workaholic lijdt, dat is bij mij niet zo. Al doe ik wel veel, want naast mijn studies zit ik ook nog in een commissie van een studievereniging, ben ik gekozen in de faculteitsraad letteren in Leiden en ben ik lid van het Delftsch Studenten Corps. Maar ik doe nog lang niet genoeg naar mijn idee. Ik zou bijvoorbeeld ook heel graag Thais en Zweeds leren. En Egyptisch. Ik wil nog zoveel leren en weten, dat ik tijd tekort kom.”

Martin Kers. (Foto’s: Hans Stakelbeek/FMAX)
‘Denken over muziek’

Naam: Cynthia Liem

Leeftijd: 19 jaar

Studies: Tweedejaars informatica (TU Delft) en eerstejaars piano klassiek (Koninklijk conservatorium Den Haag)

“Dat ik piano zou studeren aan het conservatorium, lag voor de hand. Vanaf mijn zevende speel ik piano en al snel werd duidelijk dat ik talent heb. Sinds mijn dertiende zit ik daarom al op de vooropleiding van het conservatorium, waar ik nu eerstejaars ben. Maar dat ik daarnaast informatica ging studeren heeft iedereen verbaasd. Het is toch rede tegenover gevoel en alfa versus bèta.

Muziek is een kunstvorm en het is lastig daar werk in te vinden. Dus besloot ik er een studie naast te volgen. Ik koos voor informatica, omdat programmeren mij interessant leek. Ik richt me vooral op digitale media en daarin probeer ik zoveel mogelijk de raakvlakken tussen mijn twee studies te vinden. Je zou het niet verwachten, maar die zijn er zeker. Geluidstechnologie vind ik bijvoorbeeld erg interessant en voor een computerspel dat we momenteel maken, componeer ik de soundtrack.

Pianospelen is meer dan alleen op de toetsen rammen. Met alleen veel mechanisch oefenen kom je er niet, er zit nog een laag boven. En dat, het denken over muziek, wil ik ontdekken en begrijpen. Daarom zit ik op het conservatorium. Daarnaast wil ik geluid begrijpen, hoe het werkt en hoe het gebruikt en verbeterd kan worden. Dat leer ik hier aan de TU. Informatica begon als een back-upstudie, maar inmiddels is het dat niet meer omdat ik het zo leuk vind.

Ik heb geen actief studentenleven, die tijd heb ik nodig om te studeren. Ik bezuinig verder vooral op mijn slaap. En als ik uitga, bezoek ik liever een concert. Medestudenten kunnen zich vaak niet voorstellen dat ik zeker dertien uur per dag studeer. Ze moeten er niet aan denken. Maar ik doe het heel graag. Ik zou het verschrikkelijk vinden om niet met deze twee vakgebieden bezig te zijn. Die dertien uur per dag neem ik graag voor lief.

Het zou ideaal zijn als ik na mijn studie mijn liefde voor muziek kan combineren met het verbeteren of analyseren van geluid. Dan ben ik zowel de wetenschap als de musici van dienst. Dat is voor mij de perfecte combinatie.”

Cynthia Liem.
‘Lol maken hoeft er niet onder te lijden’

Naam: Tina Sol

Leeftijd: 19 jaar

Studies: Tweedejaars wiskunde (TU Delft) en eerstejaars economie (Erasmus Universiteit Rotterdam)

“Ik vind het moeilijk om mezelf te motiveren om de lesstof door te werken. Ik ga ook weinig naar college, want ik doe liever andere dingen. Ik wil niet alleen maar met wiskunde bezig zijn. Dat vind ik te droog. Sowieso wilde ik economie gaan studeren, maar pas als ik klaar zou zijn met wiskunde. Omdat ik meer afwisseling zocht, besloot ik dit jaar al economie te studeren. Zo voltooi ik netto nu meer dan één volledig studiejaar.

‘Dat is dus compensatie van je eigen luiheid’, zei iemand laatst. Maar dat is niet waar, want ik doe veel commissiewerk en ik studeer nu meer dan toen ik nog maar één studie deed. Dat is het grote voordeel voor mij van twee studies combineren. Ik werk alleen hard vlak voor tentamens. Doordat ik nu ook economie studeer, heb ik meer piekmomenten en doe ik meer.

Ik wil later graag het bedrijfsleven in, daarom heb ik voor economie gekozen. Die studie geeft inzicht in de maatschappij en hoe het bedrijfsleven werkt. Door mijn ambitie koos ik voor economie; wiskunde doe ik vooral omdat het me uitdaagt. Ik krijg voldoening als ik iets dat heel ingewikkeld is, kan begrijpen.

In Delft voel ik me helemaal thuis. De fietsenmakersmentaliteit hier spreekt me aan, studenten gaan vaak lomp met elkaar om en alles is praktisch en technisch gericht. Tussen allemaal meisjes die psychologie studeren, ben ik niet op mijn plek. In Rotterdam zie je het verschil meteen. Daar zijn studenten bijvoorbeeld veel modieuzer gekleed.

Voor veel vakken geldt bij economie en wiskunde geen verplichte aanwezigheid. Daarom ga ik vaak niet naar de colleges, ik neem liever thuis de boeken door. Als het bij Virgiel aan de bar laat wordt, zit ik de volgende dag echt niet in de collegebanken. Ik kan deze twee studies zo goed combineren, omdat ik veel aan zelfstudie kan doen. Als ik industrieel ontwerpen zou doen, was het een ander verhaal. Daar heb je veel verplichte vakken. Ik heb een actief studentenleven. Mijn sociale leven zit vol feestjes en borrels, misschien iets te veel. Maar dat maakt het studeren wel ontzettend leuk. Want, bij twee studies combineren hoef je niet alleen maar dag en nacht aan het werk te zijn. Lol maken hoeft niet te lijden onder twee studies volgen.”

Tina Sol.