Cramer: 'Jongeren hebben andere kijk op milieu'

Het thema duurzaamheid is onder studenten vanzelfsprekender geworden, merkt milieuminister Jacqueline Cramer. “Nu vind je bevlogen milieumensen van links tot rechts in het politieke spectrum.”

 Minister Cramer (PvdA) reist onderwijsinstellingen af met haar ‘Greenovator Tour’. Ze probeert het duurzame ondernemen te bevorderen door studenten en afgestudeerden met ‘groene’ ideeën in het zonnetje te zetten en met elkaar in contact te brengen. “We bieden een podium en een website waar mensen die geïnteresseerd zijn in duurzaamheid en innovatie een ‘community’ kunnen beginnen. Maar we nodigen ook oude rotten uit die een inspirerend verhaal kunnen vertellen.”

Ze zegt aangenaam verrast te zijn over het enthousiasme van de deelnemende studenten, die volgens haar een heel andere kijk op milieuproblematiek hebben dan eerdere generaties. In het begin van de jaren zeventig, toen Cramer zelf biologie studeerde, waren het volgens haar vooral verontruste wetenschappers die het milieu op de agenda plaatsten. Voor de gemiddelde Nederlander was het verhaal nog veel te abstract. 

Volgens Cramer is duurzaamheid voor jongeren vanzelfsprekender dan voor haar eigen generatie. “We merken dat velen het thema duurzaamheid handen en voeten willen geven in hun studie of werk, maar niet meer op de oude manier, via een politieke partij of milieubeweging. Jongeren zijn individualistischer dan vroeger. Ze sympathiseren en ze shoppen en zitten vaker in een netwerk dan in een politieke partij of beweging. Daar proberen we bij aan te sluiten.”

De Greenovator Tour is al langs geweest bij de TU Delft, de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Universiteit van Amsterdam. Ze spreekt tegen dat de avonden alleen interessant zijn voor studenten in technische richtingen, die bijvoorbeeld zonnewagens ontwerpen. “Het denken over duurzaamheid is zo vergevorderd dat praktisch elk vakgebied er mee te maken heeft.” 

Een discipline als rechten vindt ze bij uitstek interessant. “Denk aan milieurecht en alles wat daarmee samenhangt, maar ook aan regels op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling.” Ook een hbo-opleiding commerciële economie kan goed van pas komen: “Iedereen die iets groens onderneemt moet weten hoe je een product in de markt zet en commercieel succesvol kunt maken.” 

Zelfs een opleiding als geschiedenis kan volgens haar bijdragen aan duurzame ontwikkeling. “Van het Nederlandse verleden kun je leren dat we het water hebben bedwongen en in staat zijn geweest om eigenhandig land te maken. Dat is goed om te weten nu het klimaat opwarmt en de zeespiegel stijgt, al zullen we er primair voor moeten zorgen dat Nederland een nieuwe sprong richting duurzaamheid maakt. Want alleen met polders en Deltawerken redden we het dit keer niet.”

De minister is benieuwd naar de onderzoeksresultaten van de Nationale Denktank. De 21 studenten en aio’s die daar dit jaar deel van uitmaken, voorspellen dat de kabinetsdoelstelling om in 2020 twintig procent energie te besparen alleen kans van slagen heeft als ook consumenten – samen verantwoordelijk voor een kwart van het energieverbruik – alle zeilen bijzetten om hun gedrag te veranderen.

Maar liefst zeven van de eenentwintig leden van de denktank zijn student of onderzoeker aan de TU Delft.

Eind november wil Cramer de Tweede Kamer een ‘shortlist’ met maatregelen voorleggen die nodig zijn om de doelen te halen. “Als de studenten in de Denktank hun werk half november afhebben, kunnen we hun ideeën nog meenemen. Het zou leuk zijn als ze met voorstellen komen die wij nog niet bedacht hadden.”

 Minister Cramer (PvdA) reist onderwijsinstellingen af met haar ‘Greenovator Tour’. Ze probeert het duurzame ondernemen te bevorderen door studenten en afgestudeerden met ‘groene’ ideeën in het zonnetje te zetten en met elkaar in contact te brengen. “We bieden een podium en een website waar mensen die geïnteresseerd zijn in duurzaamheid en innovatie een ‘community’ kunnen beginnen. Maar we nodigen ook oude rotten uit die een inspirerend verhaal kunnen vertellen.”

Ze zegt aangenaam verrast te zijn over het enthousiasme van de deelnemende studenten, die volgens haar een heel andere kijk op milieuproblematiek hebben dan eerdere generaties. In het begin van de jaren zeventig, toen Cramer zelf biologie studeerde, waren het volgens haar vooral verontruste wetenschappers die het milieu op de agenda plaatsten. Voor de gemiddelde Nederlander was het verhaal nog veel te abstract. 

Volgens Cramer is duurzaamheid voor jongeren vanzelfsprekender dan voor haar eigen generatie. “We merken dat velen het thema duurzaamheid handen en voeten willen geven in hun studie of werk, maar niet meer op de oude manier, via een politieke partij of milieubeweging. Jongeren zijn individualistischer dan vroeger. Ze sympathiseren en ze shoppen en zitten vaker in een netwerk dan in een politieke partij of beweging. Daar proberen we bij aan te sluiten.”

De Greenovator Tour is al langs geweest bij de TU Delft, de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Universiteit van Amsterdam. Ze spreekt tegen dat de avonden alleen interessant zijn voor studenten in technische richtingen, die bijvoorbeeld zonnewagens ontwerpen. “Het denken over duurzaamheid is zo vergevorderd dat praktisch elk vakgebied er mee te maken heeft.” 

Een discipline als rechten vindt ze bij uitstek interessant. “Denk aan milieurecht en alles wat daarmee samenhangt, maar ook aan regels op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling.” Ook een hbo-opleiding commerciële economie kan goed van pas komen: “Iedereen die iets groens onderneemt moet weten hoe je een product in de markt zet en commercieel succesvol kunt maken.” 

Zelfs een opleiding als geschiedenis kan volgens haar bijdragen aan duurzame ontwikkeling. “Van het Nederlandse verleden kun je leren dat we het water hebben bedwongen en in staat zijn geweest om eigenhandig land te maken. Dat is goed om te weten nu het klimaat opwarmt en de zeespiegel stijgt, al zullen we er primair voor moeten zorgen dat Nederland een nieuwe sprong richting duurzaamheid maakt. Want alleen met polders en Deltawerken redden we het dit keer niet.”

De minister is benieuwd naar de onderzoeksresultaten van de Nationale Denktank. De 21 studenten en aio’s die daar dit jaar deel van uitmaken, voorspellen dat de kabinetsdoelstelling om in 2020 twintig procent energie te besparen alleen kans van slagen heeft als ook consumenten – samen verantwoordelijk voor een kwart van het energieverbruik – alle zeilen bijzetten om hun gedrag te veranderen.

Maar liefst zeven van de eenentwintig leden van de denktank zijn student of onderzoeker aan de TU Delft.

Eind november wil Cramer de Tweede Kamer een ‘shortlist’ met maatregelen voorleggen die nodig zijn om de doelen te halen. “Als de studenten in de Denktank hun werk half november afhebben, kunnen we hun ideeën nog meenemen. Het zou leuk zijn als ze met voorstellen komen die wij nog niet bedacht hadden.”